Birleşmiş Milletler (BM) Kalkınma Programı'nın açıkladığı en son İnsani Gelişme Raporu'nda Norveç, Avustralya ve Hollanda gibi ülkeler, ilk sıraları paylaşırken, sevgili Türkiye ise 187 ülke ve bölge arasında 92'nci sırada yer aldı.
Ülkesini seven herkes bu sıraya üzüldü.
Neden, biz 92'nci olduk? İnsani Gelişme Göstergesi (Human Development Index), yerküredeki ülkeler için yaşam uzunluğu, okur-yazar oranı, eğitim ve yaşam düzeyi doğrultusunda hazırlanan bir ölçüm. Mesela, insanların düzgün yaşaması, özellikle çocuk hakları o ölçüm içinde yer alıyor. Sonuçta bu araştırma, bir ülkenin "gelişmiş", "gelişmekte olan" ya da "gelişmemiş bir ülke" olduğu, bunun yanı sıra ekonomisindeki etkinin vatandaşın yaşam niteliğini ne düzeyde etkilediğini gösteriyor.
Endeksi değiştirir mi?
Bu araştırma, ilk olarak 1990 yılında Pakistanlı ekonomist Mahbub ul Hag tarafından geliştirilmiş ve 1993'ten bu yana da BM Kalkınma Programı tarafından yıllık gelişme raporunda sunulmaya başlanmış. Rapor, ülkelerin sağlık, eğitim ve gelir dağılımı alanlarındaki gelişmişliklerini sıralıyor. Mesela, "Süper Güç" ABD krizle birlikte bu ölçütlere göre 4'üncü sıradan 23'üncü sıraya geriledi. Türkiye ise Ermenistan, İran ve Azerbaycan'ın hemen ardından 92'inci oldu.
Bu büyük fotoğraftan bakınca başlatılan FATİH Projesi'nin, Türkiye için ne kadar önemli olduğunu görüyoruz. Pilot uygulamada yer alan 17 şehirdeki 52 okulda öğrencilere dağıtılacak 12 bin 'tablet' uzun bir maratonun ilk adımları. Elde tablet, karşında akıllı tahtalar, gel keyfim gel. İnsanın o şanslı öğrenciler arasında olası geliyor.
"Zamane çocukları"na yetişmek hiç kolay değil! Onların önüne geçmek için öğretmenlere ve velilere çok iş düşüyor. İnsanî gelişmişlik endeksindeki sıramızı gelecek 10 yılda en az 30-40 basamak öne çekmek için "FATİH" iyi bir fırsat olmalı.
Lee, Samsung'a destek istedi mi?
Bu uygulamayla ilgili konuştuğum bazı bilişimciler, ünlü bir sözü hatırlatıp, "En iyi iyinin düşmanıdır. Hiçbir zaman her başlangıç da iyi değildir" diyorlar.
İlk değerlendirmelere göre 8 milyar dolarlık FATİH Projesi, en az 10 yıl koşulacak bir maratonu simgeliyor. Bugün 18 milyon ilkokul ve ortaöğrenim öğrencisi var. Proje, 10 yılda 50 milyon adetlik tablete ulaşmayı öngörüyor.
Bu rakam, küresel bilişim sektörünün iştahını kabartıyor. Özellikle proje kapsamında dağıtılan tabletlerde imzası bulunan Samsung ve General Mobile ilk şanslı firmalar. Apple, Microsoft da ilgilerini esirgemiyor.
Sektörel kulislere göre Samsung, projeyi 10 yıl boyunca üstlenmek istiyormuş. Hatta, geçenlerde Cumhurbaşkanı Abdullah Gül'le buluşmak için Türkiye'ye gelen Güney Kore Cumhurbaşkanı Lee Myung-bak'ın da her türlü teknolojik işbirliği yanında FATİH Projesi'nin devamında Samsung'a ana misyon verilmesini istediği de konuşuluyor. İlk tabletleri ithal eden Samsung, bakalım Türkiye'deki üretimini ne zaman gündeme getirecek.
Yerli bilişim firmalarına da bence gün doğdu. Akıllı tahtalar işini alan Vestel yanında Arçelik, Casper, Exper gibi firmaların da projede adları geçiyor.
Teknosa Genel Müdürü Mehmet Nane, 8 milyar dolarlık proje harcamasının çok yüksek olmadığını, bunun 10 yıl sonra 40 milyar dolarlık ihracatın önünü açacağını söylese de adlarını vermek istemeyen bazı bilişimciler, "Projede sistem oturuncaya kadar bazı aksaklıklar olabilir" uyarısını yapıyorlar.